Η Ευρωπαϊκή Ένωση εμφανίζεται διατεθειμένη να δείξει ευελιξία στις ρυθμίσεις ESG, την ώρα που Ηνωμένες Πολιτείες και Κατάρ προειδοποιούν με αντίποινα για τις οδηγίες βιώσιμης εταιρικής διακυβέρνησης. Οι αντιδράσεις αφορούν κυρίως τις οδηγίες για αναφορά εταιρικής βιωσιμότητας (CSRD) και για τη δέουσα επιμέλεια στις αλυσίδες αξίας (CSDDD), που εξακολουθούν να καλύπτουν και επιχειρήσεις εκτός ΕΕ όταν δραστηριοποιούνται στην ευρωπαϊκή αγορά.
Ο επίτροπος οικονομίας και παραγωγικότητας της ΕΕ, Βάλντις Ντομπρόβσκις, δήλωσε στο Bloomberg Radio ότι η Ένωση διατηρεί την κανονιστική της αυτονομία, την ίδια ώρα όμως «ακούει τις ανησυχίες» διεθνών εταίρων και τις επιπτώσεις που αναφέρουν.
Οι αντιδράσεις για CSRD και CSDDD
Οι δύο οδηγίες εντάσσονται στο ευρύτερο πακέτο πράσινης πολιτικής της ΕΕ και αποσκοπούν στη διασφάλιση ότι οι εταιρικές αλυσίδες αξίας θα συμμορφώνονται με περιβαλλοντικά και ανθρωπιστικά πρότυπα. Η CSDDD, που προκαλεί και τις εντονότερες αντιδράσεις, υποχρεώνει τις εταιρείες να παρουσιάζουν σχέδια κλιματικής μετάβασης και προβλέπει κυρώσεις σε περίπτωση παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Στο Κατάρ, ο υπουργός Ενέργειας Σαάντ μπιν Σερίδα αλ Κάαμπι προειδοποίησε μέσω X ότι αν η CSDDD δεν τροποποιηθεί ή ακυρωθεί, η χώρα «δεν θα στέλνει LNG στην Ευρώπη». Στις ΗΠΑ, οι γενικοί εισαγγελείς 16 πολιτειών ζήτησαν από εταιρείες —μεταξύ των οποίων η Meta Platforms— να αγνοήσουν τις ευρωπαϊκές απαιτήσεις για κλίμα και DEI.
Την ίδια ώρα, αμερικανικές επιχειρηματικές ενώσεις κάλεσαν τον υπουργό Εμπορίου, Χάουαρντ Λάτνικ, να παρέμβει. Στις ακροάσεις του Ιανουαρίου, ο Λάτνικ είχε δηλώσει ότι εξετάζει τη χρήση «εμπορικών εργαλείων» εφόσον οι ευρωπαϊκοί κανόνες ESG δεν χαλαρώσουν.
Η ΕΕ κάνει βήματα απλοποίησης των κανονισμών
Η ΕΕ προχωρά ήδη σε σημαντικές αλλαγές, με διαδικασία που αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2026. Σύμφωνα με τον Ντομπρόβσκις, το πεδίο εφαρμογής των CSRD και CSDDD έχει συρρικνωθεί «δραστικά», ώστε μόνο ένα μικρό μέρος των επιχειρήσεων που αρχικά εντάσσονταν στις προβλέψεις να συνεχίσουν να υπάγονται.
Η διατήρηση της εξωεδαφικότητας της CSDDD εξακολουθεί να προκαλεί «σοβαρές ανησυχίες», σχολίασε ο Πολ Άτκινς, πρόεδρος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς των ΗΠΑ. Παράλληλα, το United States Council for International Business —με μέλη όπως η JPMorgan Chase & Co. και η Exxon Mobil Corp.— ζητά από την Ουάσιγκτον να επιδιώξει πρόσθετες παραχωρήσεις από την ΕΕ.
Σύμφωνα με την Εύα Σταβοζίνσκα, επικεφαλής εταιρικής υπευθυνότητας και εργασιακών θεμάτων στο USCIB, ο κίνδυνος νομικών περιπλοκών παραμένει υψηλός για τις αμερικανικές εταιρείες, τη στιγμή που στην ΕΕ η δικαστική έκθεση είναι πιο περιορισμένη.
Ο Ντομπρόβσκις ανέφερε ότι οι προτάσεις απλοποίησης για τη δέουσα επιμέλεια και την εταιρική αναφορά καλύπτουν σε μεγάλο βαθμό τις ενστάσεις, σημειώνοντας ότι έχουν γίνει «απτά βήματα» και πλέον κρίσιμο είναι να προχωρήσει η νομοθετική διαδικασία.
Κοινή δήλωση 3+1 για Ανατολική Μεσόγειο: Ενεργειακή ασφάλεια και διασυνδεσιμότητα στο επίκεντρο
Ψηφοφορία στο ευρωπαϊκό κοινοβούλιο
Το ευρωπαϊκό κοινοβούλιο αναμένεται να ψηφίσει τις νέες προτάσεις την επόμενη εβδομάδα. Τον Οκτώβριο, συμβιβαστικό κείμενο δεν κατάφερε να περάσει, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο αυστηρότερων ανατροπών. Αν υπάρξει συμφωνία, οι διαπραγματεύσεις θα μεταφερθούν στα κράτη μέλη και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Επιχειρηματικές ενώσεις από Κορέα, Ιαπωνία, Ινδία, Αυστραλία και ΗΠΑ προειδοποίησαν από κοινού ότι η ΕΕ κινδυνεύει να δημιουργήσει «απρόβλεπτα νομικά και οικονομικά εμπόδια» και ζήτησαν να περιοριστεί η δικαιοδοσία των ευρωπαϊκών δικαστηρίων σε υποθέσεις αμέλειας.